SON DAKİKA… Yeniden SAVAŞ mı denilecek? ABD’den ‘B PLANI’, İran’dan ise ‘SÜRPRİZ’ uyarısı…
Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ile Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Rus liderin Çin’i ziyaretinde başkent Pekin’de bir araya geldi.
ABD ile İsrail’in İran’a saldırıları ile başlayan ve İran’ın misillemeleriyle tırmanan savaşa ilişkin Şi, “Körfez bölgesi ve Orta Doğu savaş ile barış arasında kritik bir kavşakta, derhal tüm çatışmalara son verilmeli ve müzakerelere dönülmeli.” dedi.
Şi, çatışmaların sonlandırılmasının enerji tedarikinde yaşanan sıkıntıları azaltacağının, sanayi ve tedarik zincirleri ile uluslararası ticaret düzeninin sağlıklı işleyişini sağlayacağının altını çizdi.
Çin lideri, krizin çözümünde barış içinde bir arada yaşama, ulusal egemenlik, uluslararası hukukun üstünlüğü ve güvenlik ile kalkınma arasındaki dengenin sağlanması ilkelerine işaret eden 4 maddelik barış önerisinin gerilimin düşürülmesi ve çatışmaların sonlandırılmasına yönelik uluslararası mutabakat oluşturmayı hedeflediğini kaydetti.
ABD Senatosu, Başkan Donald Trump’ın İran’a yönelik saldırılarının Kongre onayına tabi olmasını öngören “savaş yetkileri” tasarısının görüşmelere açılmasını kabul ederek tasarının önünü açan bir adım attı.
ABD Senatosu Genel Kurulu’nda yapılan oylamada, tasarının Dış İlişkiler Komitesi’nden çıkmasını öngören prosedür oylamasında 47 senatör aleyhte oy verirken, 50 senatör lehte oy kullandı.
Böylece Trump’ın İran’a yönelik askeri güç kullanımını Kongre onayına bağlı kılması öngörülen “savaş yetkileri” tasarısının Senato Genel Kurulu’nda görüşülmesinin önü ilk kez açılmış oldu.
Oylamada, Cumhuriyetçi senatörler Rand Paul, Susan Collins ve Lisa Murkowski önceki 6 oylamada olduğu gibi “evet” oyu verirken, önceki oylamalardan farklı olarak bu sefer Cumhuriyetçi Senatör Bill Cassidy de tasarıya destek verdi. Öte yandan Demokrat Senatör John Fetterman da önceki oylamalarda olduğu gibi tasarıya hayır oyu veren tek Demokrat senatör oldu.
Cumhuriyetçilerin çoğunlukta olduğu Senato’da ilk kez ilk prosedür oylamasını geçen savaş yetkileri tasarısının kabul edilebilmesi için iki oylamayı daha geçmesi gerekebilir.
ABD medyasına açıklama yapan bazı Temsilciler Meclisi üyeleri, benzer içeriğe sahip bir savaş yetkileri tasarısının bugün meclis gündemine gelmesini beklediklerini açıkladı.
Cumhuriyetçilerin çoğunlukta olduğu Temsilciler Meclisi’nden çıkacak sonuç merakla beklenirken, söz konusu tasarı hem Senato hem de Temsilciler Meclisi’nden geçmesi halinde Beyaz Saray’a gönderilecek.
Trump’ın veto etmesine kesin gözüyle bakılan tasarı, bu haliyle dahi ABD Kongresindeki Cumhuriyetçiler arasında “İran’la savaşın uzamasından” duyulan rahatsızlığın bir yansıması olarak değerlendiriliyor.
1973 tarihli “Savaş Yetkileri Yasası”, ABD Başkanının herhangi bir ülkeye savaş başlatma kararını Kongre onayına bağlarken, başkanın bu tür bir adımını önceden Kongre’ye bildirmesini zorunlu kılıyor.
Aynı yasa, Kongre’nin onaylamadığı bir çatışmadan ABD güçlerinin 60 gün içinde geri çekilmesini de zorunlu kılıyor.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, Tahran’ın geçmişteki çatışmalardan askeri bilgi birikimi kazandığını belirtti ve “savaşa geri dönülmesinin çok daha fazla sürpriz barındıracağı” uyarısında bulundu.
Beyaz Saray’da düzenlediği basın brifinginde ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, İran konusunda önlerinde “yürünebilecek iki yol” olduğunu belirtti. İlkinin müzakere olduğunu belirten Vance, “Bir de B planı” var diyerek ikinci seçeneğin askeri operasyonların yeniden başlaması olduğunu söyledi.
Vance ayrıca, “Başkan’ın (Trump) istediği şey bu değil. İranlıların da bunu istediğini sanmıyorum.” dedi.