Rusya, süresi dolan New START (Stratejik Silahların Azaltılması) anlaşmasında yer alan nükleer silah sınırlarına, ABD’nin de aynı şekilde uyması koşuluyla bağlı kalacağını açıkladı. Dünyanın en büyük iki nükleer gücü arasındaki son silah kontrol anlaşması olan New START bu ayın başında sona erdi.
Washington yönetimi, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in her iki tarafın nükleer cephaneliğine getirilen üst sınırın bir yıl süreyle uzatılması yönündeki teklifine yanıt vermedi.
‘ABD’NİN BELİRLENEN SINIRLARI AŞMAMASINA BAĞLI’
Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, parlamentoda yaptığı konuşmada, Moskova’nın yeni silahlar geliştirme ve konuşlandırma konusunda aceleci davranmayacağını belirtti. Lavrov, “Devlet başkanımızın ilan ettiği moratoryumun yürürlükte olduğu varsayımından hareket ediyoruz. Ancak bu durum, ABD’nin belirlenen sınırları aşmaması şartına bağlıdır” dedi.
Lavrov’un açıklamaları, Rusya Dışişleri Bakanlığı’nın geçen hafta yaptığı ve Moskova’nın artık anlaşma hükümleriyle bağlı olmadığını bildiren ifadelerden geri adım olarak değerlendirildi.
YENİ NÜKLEER ANLAŞMA YAPILACAK MI?
Her iki taraf da yeni bir silah kontrol anlaşması yapılmasından yana olduklarını ifade ediyor. Washington, hızla büyüyen nükleer kapasitesini gerekçe göstererek Çin’in de müzakerelere dahil edilmesini istiyor. Moskova ise Çin’in dahil edilmesi halinde ABD’nin nükleer müttefikleri olan İngiltere ve Fransa’nın da anlaşma kapsamına alınması gerektiğini savunuyor.
SİLAHLANMA YARIŞI ENDİŞESİ
New START anlaşması, ABD ve Rusya’yı konuşlandırılmış nükleer savaş başlığı sayısında 1.550 ile sınırlandırıyordu. Anlaşmanın sona ermesi, onlarca yıl sonra ilk kez küresel ölçekte en yıkıcı silahların konuşlandırılmasını sınırlayan bir anlaşmanın bulunmaması anlamına geliyor. AFP’ye göre, yeni bir silahlanma yarışı endişelerini artırdı.
ABD Başkanı Donald Trump, daha önce New START’ın “kötü müzakere edilmiş” olduğunu ve “ciddi şekilde ihlal edildiğini” savunmuştu.
Rusya, 2023 yılında Ukrayna savaşı nedeniyle Washington ile gerilimin artması üzerine anlaşma kapsamında nükleer tesislerde yapılması öngörülen denetimleri reddetmişti. Ancak Moskova, anlaşmada belirlenen sayısal sınırlamalara bağlı kalmaya devam ettiğini açıklamıştı.
